Etheryum’un Gas kabusu bitmiyor!

eip-1559 güncellemesi çözemiyor!

Ethereum ilk çıktığı zamanlarda avına işlenecek verilerle ilgili ciddi bir maliyet sorunu yaşamıyordu. Ancak küresel işte o kadar büyüdü, o kadar yıkıcı büyümeye başlamıştı ki, Etheriuma olan talep, finansal uygulamalarla zirveye ulaştı. Öldürücü darbeyi ise, aslında sistemin sınırlarını aşmasına ve veriminin düşmesine sebep olan temel unsur: NFT’lerdi.

Burda özellikle NFT’ler sebebiyle devasa bir büyüme yaşadı. Aslında dijital para birimlerindeki devasa iki yöne ayrılmanın temel bazı sebepleri vardır. Bunlardan birisi Bitcoin herhangi bir sahibinin olmaması ve teknik açıdan ne kadar olabildiğini söyleseler de geliştirilmeye açık olmamasıydı. Ethereum’un ise en büyük avantajı i̇se başında bir geliştiricinin olanması ve sürekli geliştirilmeye açık olabilecek alt yapılar üretebilecek bir ekibinin olmasıydı. Burada

Ethereuma onun yükünü devasa boyutlara taşıyan temel unsur akıllı kontratlardır. Bitcoinin avantajlı olup Ethereum’un dezavantajının olmasının ortak noktası ise şudur: Bitcoin bir sahibinin olmaması onu özgür ve güvenilir kılar. Ama Ethereum bir geliştiricisinin işinin başaında olması ve dolaylı olarak da bir sahibinin olması, onu genel kabul de sorunlu hale getirir.

Peki ne oldu?

Ethereumdaki bu aşırı kızışma ve aşırı işlem yoğunluğu son güncellemeyle aşılmaya çalışılsa da aslında daha büyük sorunları beraberinde getirdi. Her gün takip edebileceğiniz enflasyon, dezenflasyon haberleri ve yakılan Ethereum miktarı milyar dolarları geçmeye başladı. Siz burada ne derseniz deyin. Sizin yatırım yapmış olduğunuz para birimi ya da dijital varlık ya da dijital yatırımınız bir ay veya 2 aylık kısa bir süre içinde milyar $ değerinde yakım yok, etme gerçekleştirdi. Bu reel ekonomide: günlük hayatta toplumun en küçük parçası olan bireyde soru işaretleri oluşturur.

Teknik olarak incelediğimde Ethereum’un şu haliyle bunun altından kalkamayacağını neredeyse eminim. Ve burada yapılan en büyük ve en kritik hatanın da şu olduğunu söylemekte fayda var: geç kalınıyor.

Layer 2 bir çok sorunu çözse de rollupslar konuşulsa da: devasa olan sorun şu: geç kalınıyor geç kalınıyor geç kalınıyor.

Belki de Ethereum 2.0 güncellemesi geldiğinde bir çok problemi çözmüş olacak. Ama rakipleri şu haliyle yayınlayacakları güncellemeyi çoktan ama çoktan geçmiş durumdalar. Solana networkü inanılmaz TPS’ler sunuyor.

Son cümlem:

şu anda Ethereum iki sıfır güncellemesi basılmış gazetelere döndü. Yani eskidi. Var olan bir çok buna yakın proje ve teknolojik ilerleme ise dijital gazetelere benziyor. Yani Ethereum 2.0 yayınladığında çok ama çok bayat ve geride kalmış olma ihtimali inanılmaz derecede yüksek.